Lilemong tse mashome tsa morao tjena re bone phetoho kutloisisong ea rona ea hore na leseli le ama bophelo bo botle le bophelo bo botle joang. Hona joale rea tseba hore maemo a mabone ao re a bonang bophelong ba rona ba letsatsi le letsatsi a na le litlamorao tse tebileng ho bohle. Leha ho le joalo, tšebeliso ea tsebo ena e bokeletsoeng ka hloko e salletse morao. Ka lebaka la hore batho ba linaheng tse nang le chelete e ngata ba qeta nako e fetang 90% ea nako ea bona ba le ka tlung tlas'a mabone a motlakase, bohlokoa ba leseli le mabone ho ntlafatsa bophelo bo botle ba sechaba ha bo e-s'o ka bo e-ba kholoanyane.
Tumellano ea setsebi sa lipale e koala lekhalo lena mme e fana ka lipolelo tse 26 mabapi le litlamorao tsa leseli ho fisioloji ea motho le bophelo bo botle. Lipolelo, tse ntlafalitsoeng ho sebelisoa ts'ebetso ea tumellano, li akaretsa ntho e 'ngoe le e' ngoe ho tloha metheong ea fisiks ha e ntse e sebetsa tikolohong e khantšitsoeng, motheo oa methapo ea kutlo ea motho le physiology, phello ea leseli lioacheng tsa circadian, melatonin le ho falimeha, le tlhoko ea ho etsa lipatlisiso tse ling sebakeng sena.
Boiteko bona, the Leseli bakeng sa Bophelo bo Botle ba Sechaba Boikemisetso, bo hlahile ho Ladenburg Roundtable Leseli bakeng sa bophelo bo botle le bophelo bo botle - ho tloha mekhoa ho ea ho leano, e neng e tšoeroe ka Mmesa 2024, e ileng ea kopanya litsebi tse tsebahalang lefatšeng ka bophara sebakeng sena ho lekola liphephetso le menyetla ea ts'ebeliso ea tsebo ea mahlale ka taba ena lefats'eng la 'nete, Paper Paper ho sisinya mokhoa o hokahaneng oa melaetsa ea bophelo bo botle ba sechaba e thehiloeng bopaking.
Morero ona o tšehetsoa ke mekhatlo e mehlano ea machaba: the Khomishene ea Machabeng ea Leseli (CIE), e Society for Light, Rhythms, and Circadian Health (SLRCH), e Daylight Academy (DLA), e Sehlopha se setle sa Leseli (GLG), Le Center for Environmental Therapeutics (CET), tseo hammoho li akaretsang saense, litekanyetso, meralo le bophelo bo botle.
The Leseli bakeng sa Bophelo bo Botle ba Sechaba Initiative e arabela tlhoko e matla: ho fetolela liphuputso tse tsoang lithutong tse ngata tsa bongaka, tsa bongaka le tsa lefu la seoa hore e be lintho tse ka sebelisoang lefatšeng la 'nete le ho hlokomelisa sechaba hore lijo tsa bona tse bobebe tsa letsatsi le letsatsi li ama bophelo ba bona hantle joalo ka lijo tse matlafatsang, boroko le boikoetliso. Le ha re ntse re utloisisa baeloji ea motheo haholoanyane, ho ntse ho e-na le lekhalo le leholo: ho etsa hore tsebo e be molemo ho ba bang ba amehang. Lipolelo tsa tumellano li ngoletsoe ba atisang le ba amehang sebakeng sa bophelo bo botle ba sechaba.
Ka ho qala semmuso ho UNESCO's Letsatsi la Machaba la Leseli (16 Mphalane 2025), lets'olo le ikemiselitse ho bopa bocha tsela eo re nahanang ka eona le ho rala bakeng sa khanya e phetseng hantle malapeng a rona, likolong, libakeng tsa mosebetsi le litoropong.
Website: https://lightforpublichealth.org/
Jennifer A. Veitch PhD, FRSC (Mopresidente, Khomishene ea Machabeng ea Leseli)
Manuel Spitschan PhD (Mookameli oa Ladenburg Roundtable on Light for Health and Wellbeing)
Setšoantšo ka Valeria Boltneva on Li-pexels
ikgololo
Tlhahisoleseding, maikutlo le dikgothaletso tse hlahisitsweng diblogong tsa rona tsa baeti ke tsa batho ba kentseng letsoho ka bomong mme ha se hakaalo hore di bontsha boleng le ditumelo tsa Lekgotla la Saense la Matjhaba.